Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Başdanışmanı Mehmet Uçum, kamuoyunda devam eden yeni anayasa tartışmalarına ilişkin dikkat çeken bir yazı kaleme aldı. “YENİ ANAYASA GÜNDEMİNİ ÇARPITMA GAYRETLERİ” başlıklı yazı dizisinin dördüncü bölümünde Uçum, “Halkın anayasa talebi yok” görüşünü hem “çarpıtma” hem de “fikri yetersizlik” olarak değerlendirdi.
📌 HALKIN TALEPLERİ ANAYASAL DÜZEYDEDİR
Uçum’a göre halkın anayasa beklentisi doğrudan hukuki kavramlarla ifade edilmese de, adalet, geçim, temsil gücü ve katılım gibi somut talepler anayasal karşılıkları olan beklentilerdir. Bu çerçevede, örneğin geçim sıkıntısı yaşamama arzusu “asgari geçim hakkı” gibi anayasal bir güvenceye; seçim süreçlerine daha fazla katılım isteği ise “geri çağırma hakkı” veya “kanun teklif etme yetkisi” gibi kurumlara dönüşebilir.
🔎 “HALKIN ANAYASA GÜNDEMİ YOK” SÖZÜ GERÇEKLİĞİ YANSITMIYOR
Uçum, halkın anayasa gündeminin olmadığını savunan görüşlerin, halkın sistemsel değişim taleplerini kavrayamadığını ifade etti. “Demokratik siyaset, halkın daha iyi bir düzen isteğini anayasal değişim ihtiyacına tercüme etmekle yükümlüdür,” diyen Uçum, bu yaklaşımın halkın anayasal rolünü görmezden geldiğini vurguladı.
⚖️ SİYASAL VE HUKUKSAL ANAYASA AYRIMI
Yeni anayasa ihtiyacını “siyasal anayasa” ve “hukuksal anayasa” ayrımıyla açıklayan Uçum, halkın sistemle ilgili iyileştirme tasavvurunun siyasal anayasa oluşturduğunu belirtti. Bu siyasal anayasanın hukuki metne dönüşmesi ise Meclis eliyle olur. Ancak bu sürecin, halkın onayını almadan tamamlanamayacağını ifade etti.
🗳️ “REFERANDUMSUZ YENİ ANAYASA OLMAZ”
Meclis’te 400 veya daha fazla oyla kabul edilse bile yeni anayasanın mutlaka halk oylamasına sunulması gerektiğini vurgulayan Uçum, referandumun hem “demokratik meşruiyet” hem de “halkın denetim hakkı” açısından zorunlu olduğunu söyledi. Uçum, “Halk tasavvur ettiği anayasa ile Meclis’in kabul ettiği anayasa arasındaki uyumu vereceği onayla gösterir,” dedi.
📍 SONUÇ: YENİ ANAYASA, HALKIN TALEBİDİR
Yazısında halkın anayasa gündemini “olağan ve dinamik” olarak tanımlayan Uçum, Meclis’in anayasa yapma görevini halkın sistemsel beklentilerini dikkate alarak yerine getirmesi gerektiğini belirtti. Uçum, “Referandumsuz yeni anayasa olmaz” diyerek yazısını sonlandırdı.
